Stanisław Szarek (1848 - 1938)
ur. 12.05.1848 r. w Kwaczale
zm. 1938 r. w Krakowie
Rodzice:
Marcin Szarek
Marianna Szarek zd. Mendyk
Rodzeństwo:
brak danych
Zawód:
nauczyciel, kierownik szkoły
Adresy w różnych latach:
1. 1877 r. - Raciborowice dom nr 42
2. 1878 r. - Raciborowice dom nr 34
3. 1880 - 1883 r. - Raciborowice dom nr 42
4. 1885 r. - Raciborowice dom nr 5
5. 1921 r. - Kraków ul. Jachowicza 5
Dzieci:
z Kazimierą zd. Szkolnikowską
1.Teofila - (ur. ok. 1874 r. - zm. 24.12.1884 r. w Raciborowicach)
2. Emilia - ok. 1876
3. Wanda - ok. 1877
4. Anna - (ur. 21.07.1877 r. w Raciborowicach - zm. brak danych)
5. Mieczysław Karol - (ur. 17.11.1878 r. w Raciborowicach - zm. brak danych)
6. Aleksandra - (ur. 23.12.1879 r. w Raciborowicach - zm. 26.08.1880 r. w Raciborowicach)
z Marią zd. Koziarską
7. Bolesław Stanisław - (ur. 04.07.1883 r. w Raciborowicach - zm. 1952 r. w Krakowie)
8. Tadeusz Jan - (ur. 30.06.1885 r. w Raciborowicach - zm. 21.10.1892 r. w Krakowie ?)
Inne Informacje:
Fragmenty z kroniki Szkoły Powszechnej im. Jana Długosza w Raciborowicach:
Od 23 marca aż do końca sierpnia włącznie była szkoła
zamkniętą z powodu słabości nauczyciela p. Stanisława Szarka (zapalenie
płuc). Od 1 października do końca listopada włącznie, szkolny ogród cały
zasadzono drzewkami szlachetnymi, owocowymi oraz krzewami agrestu i
malin - przyczym zwracano szczególniej uwagę dziatwy na sposób
przesadzania drzewek oraz dokładne postępowanie przy tej czynności. W
tych miesiącach założono szkółki siewków oraz szkółkę dziczków i szkółkę
drzewek uszlachetnionych. W ogrodzie warzywnym siano pietruszkę oraz
marchew na zimę, zwracając uwagę dziatwy na korzyści stąd wynikające.
Wszelkie czynności tak w ogrodzie (sadzie) jakoż w szkółce szczepów i w
ogrodzie warzywnym wykonywała młodzież, a szczególniej chłopcy
praktycznie pod okiem i kierownictwem nauczyciela.
1884 r.
W dniu 24 grudnia 1884 r. rozstała się z tym światem o
godzinie 10 wieczór Tosia Szarek córka nauczyciela Stanisława Szarka, w
10 wiośnie swego życia, uczennica szkoły sześcioklasowej u św. Tomasza w
Krakowie. Przyczyną śmierci była płonica, którą śp. Tosia zaziębiła
jeszcze w Krakowie, skutkiem czego nastąpiła puchlina i zapalenie nerek.
Przytomność miała do ostatniej chwili tak, że łamiąc się
opłatkiem z ojcem życzyła mu zdrowia, długiego życia i doczekania się z
niej i reszty rodzeństwa pociechy. Na kwadrans przed zgonem śpiewała
jeszcze kolędy i wybierała się koniecznie na pasterkę. Zaledwie ona swe
powieki zamknęła rozłożyła się na tę samą chorobę Wanda licząca lat 7,
siostra zmarłej. W dniu 4 stycznia rozchorowała się znowu Emilia licząca
lat 8 także na płonicę. Z powodu zatem groźnie występującej epidemii
płonicy w budynku szkolnym zarządziła c.k.Starostwo ze względów
zdrowotnych na wniosek c.k. lekarza powiatowego p. Ponikły (?)
zamknięcie tutejszej szkoły aż do chwili zupełnego wyzdrowienia chorych
(rozp. Z dnia 5/1 1885 r. l. 329 c.k. starostwa). Choroba przeciągła się
aż do 20 marca br. bowiem Wanda dostała (słowo nieczyt.), zaś Milcia
zapalenia nerek a potem zapalenia płuc.
Rozp. C.k. Starostwa z dnia 18/2 1885 r. L.2903 została
szkoła otwartą po wybieleniu całego budynku szkolnego w dniu 3 marca
1885 r.
W br. zakończono wcześniej rok szkolny z polecenia c.k. Rady
szkolnej okręgowej , a to z przyczyny przybycia Najdostojniejszej Pary
Następcy tronu Arcyksięcia Rudolfa z najdostojniejszą swą małżonką
Stefanią do Krakowa w dniu 29 czerwca, gdzie przez 3 dni bawili. W
uroczystym przyjęciu Najdostojniejszych gości wzięła udział młodzież
szkół w sąsiedztwie Krakowa i wokół położonych a pomiędzy tymi i
młodzież szkoły raciborowickiej oraz parafianie tutejszej parafii.
Młodzież na czele z panem Stanisławem Szarkiem miejscowym nauczycielem, a
parafianie na czele z ks. Walentym Jasicą wikariuszem miejscowym ze
sztandarami, świątecznie ubrani udali się na kilku wozach dla powitania
Najdostojniejszej Pary pod Kraków na wały kolejowe, gdzie się ustawili
przy przejeździe z Zielonek do Krowodrzy. Na paręset kroków od orszaku
pociąg zwolnił i przejeżdżał bardzo powoli około ustawionej długim
szeregiem wzdłuż drogi kolejowej młodzieży szkolnej kilkunastu szkół i
parafian sąsiednich. W przejeździe Najdostojniejsza para Arcyksiążęca za
oddawane jej hołdy dziękowała i wzajemnie się niezliczone razy
kłaniała. Na prawym skrzydle orszaku stanął p. Stanisław Szarek
nauczyciel z Raciborowic ubrany po krakowsku na dzielnym koniu, a gdy go
już pociąg mijał wyciągniętym galopem jechał parę set kroków około
pociągu z wzniesioną krakuską w górę, co się Najdonioślejszej Parze tak
spodobało, że Następca tronu , wzniósł nawet swój kapelusz w górę
mówiąc: "Brawo krakus!".
Najdostojniejsza zaś jego małżonka oprócz ukłonów głową
wyraziła swe zadowolenie gestykulacją rąk. Po przejechaniu pociągu z
Najdostojniejszymi gośćmi zawiózł nauczyciel dziatwę do Krakowa
oprowadzał ją po mieście celem pokazania jej przybranego miasta.
Inne informacje:
Pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie kw.
Źródło informacji:
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
Na podstawie galicyjskich Szematyzmów możemy z dość dużą dokładnością odtworzyć listę osób odpowiadających za edukację włościańskich dzieci w raciborowickej szkółce przed 1914 r. W drugiej połowie XIX w. w gronie tym znaleźli się m.in.: Józef Sierosławski (1876 r.), Stanisław Szarek z żoną Marią, odpowiadającą za robótki ręczne (1890 r.), Julia Strzelecka (1883 r.), Wojciech Szarek, Aniela Majewska (oboje 1895 r.), Józef Głuc, Bronisława Wrońska, oraz mająca czeskie pochodzenie, absolwentka seminarium nauczycielskiego w Krakowie, Emma Potemsil (ci ostatni w 1910 r.).
Meus K., Chorądzki M., Na Granicy. Monografia historyczna gminy Michałowice. Od schyłku XVIII w. do 1949 roku. Tom II, Gmina Michałowice, Michałowice 2018, str. 66.
![]() |
(źródło fot. Izba Pamięci SP 39) |
Fotografia młodego Stanisława Szarka przekazana do Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39 w Krakowie przez wnuczkę dyrektora. Na odwrocie życiorys Stanisława Szarka.
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39
![]() |
(źródło fot. Izba Pamięci SP 39) |
Fotografia młodego Stanisława Szarka przekazana do Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39 w Krakowie przez wnuczkę dyrektora. Rewers.
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
![]() |
(źródło fot. mbc.malopolska.pl) |
P. Stanisław Szarek, nauczyciel z Dąbia dostał następujące odznaczenia: Za plan ogrodu szkolnego medal brązowy; za modele do nauki ogrodnictwa medal srebrny; za owoce medal złoty; za warzywa i nasiona dyplom honorowy.
Czas, 1901 nr 230 z 6 października s. 1-2.
![]() |
(źródło fot. Izba Pamięci SP 39) |
Kurs ogrodniczy dla nauczycieli
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39 około 1910 roku. Fotografia znajduje się w pierwszej księdze Kroniki Szkoły. Księga pierwotnie (wraz z dalszymi tomami) przechowywana była w Izbie Pamięci SP 39. Obecnie oryginał znajduje się w Archiwum Narodowym w Krakowie, a szkoła dysponuje fotokopią.
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39
![]() |
(źródło fot. fidkar.wbp.krakow.pl) |
Stanisław Szarek wraz z gronem nauczycielskim przed pierwszym budynkiem szkoły w Dąbiu - 1914 r.
Oryginał: Zbiór tek ikonograficznych i fotograficznych, sygn. MI 30-6.
fot. Lesiak-Przybył B., Klimas M., Sokół, A., Wielki Kraków. Rozszerzenie granic miasta w latach 1910-1915. Wybrane materiały ze zbiorów Archiwum Państwowego w Krakowie, Kraków, 2010, str. 239.
![]() |
(źródło fot. Izba Pamięci SP 39) |
Stanisław Szarek w otoczeniu dzieci i nauczycieli. Zdjęcie opisane jako wykonane przed 1921 r.
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39
![]() |
(źródło fot. fitkar.wbp.krakow.pl) |
Ostatnia Rada Gminy Dąbie z Beszczem i Głębinowem (1910 - 1912)
Od lewej: Henryk Rozmaryn, Piotr Kudas (starszy), Józef Wójcik, Jędrzej Oleksy, zast. nacz. Gm., Ignacy Golonek, Jakub Michno, nacz. Gm., Grzegorz Zając, Paweł Mastek, Stanisław Szarek, Piotr Kudas (młodszy), I asesor Wojciech Antos.
Kraków. Rozszerzenie granic 1909 - 1915, pod red. K. Rollego, Kraków 1931, s. 279.
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39
Przed budynkiem szkoły w Dąbiu - 06.05.1930 r.
![]() |
(źródło fot. Izba Pamięci SP 39) |
Przed budynkiem szkoły w Dąbiu - 06.05.1930 r.
Od lewej: Edward Karetta, Stanisław Święch, Władysław Kutzelman, Roman Gaik, ks. Ludwik Bambol, Zbigniew Błażewicz (za księdzem), Rudolf Bania (obok księdza), Józef Długosz, Jan Kunz
Siedzą: Maria Długoszowa, Stanisław Szarek, Wanda Dziedzic, Jan Dziedzic, Maria Lubaczewska, ? Zygmuntowa
Dzieci: Janina i Adam Dziedzic (dzieci dyrektora), Zofia i Janusz Zygmunt, Wanda Długosz
![]() |
(źródło fot. Izba Pamięci SP 39) |
Rewers powyższej fotografii zawierający jej opis.
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39
![]() |
(źródło fot. Izba Pamięci SP 39) |
Józef Długosz, Jan Kunz, ? Zygmuntowa z synem Januszem, Maria Lubaczewska, Edward Karetta z Adamem Dziedzicem, Stanisław Szarek, Maria Długosz, Władysław Kutzelman, Roman Gaik, Wanda Dziedzic, Rudolf Bania, ks. Ludwik Bambol, Stanisław Święch, Zbigniew Błażewicz (z tyłu, ponad rzędem), dziewczynki: Janina Dziedzic, Wanda Długosz, Zofia Zygmunt.
fot. zbiory Izby Pamięci Szkoły Podstawowej nr 39
Komentarze
Prześlij komentarz